College legt gemeenteraad keuzes voor om begroting structureel gezond te houden
Een gemeente moet veel tegelijk doen. In Geldrop-Mierlo gaat het om goede voorzieningen, zorg, wonen, een veilige leefomgeving, duurzaamheid en bereikbaarheid. Tegelijk stijgen de kosten én krijgt de gemeente minder financiële ruimte van het Rijk. Iedere euro kan maar één keer worden uitgegeven. Daarom legt het college de gemeenteraad een pakket van € 4 miljoen aan bezuinigingen voor.
“Als gemeente schaken we op verschillende borden tegelijk”, legt wethouder financiën Frans Stravers namens het college uit. “Inwoners verwachten goede dienstverlening en voorzieningen. Verenigingen en maatschappelijke organisaties vragen om ondersteuning. Ondernemers willen ruimte om te ondernemen én er liggen grote opgaven op het gebied van bijvoorbeeld wonen, zorg, duurzaamheid en bereikbaarheid. Maar iedere euro kan maar één keer worden uitgegeven. Daarom moeten we keuzes maken. Dat is niet makkelijk en sommige keuzes zullen inwoners of organisaties merken. We hebben geprobeerd tot een evenwichtig pakket te komen, met oog voor de gevolgen.”
Niet alleen bezuinigen
Het pakket betekent niet dat de gemeente € 4 miljoen moet bezuinigen. Het college heeft verschillende mogelijkheden uitgewerkt: minder uitgeven, meer inkomsten en anders werken. De gemeenteraad bepaalt uiteindelijk welke keuzes worden gemaakt.
Ook het Breed Raadsprogramma 2026–2030 ‘Op weg naar een toekomstbestendig Geldrop-Mierlo’ vraagt om die financiële scherpte. De gemeenteraad heeft daarin ambities vastgelegd voor de komende jaren, maar ook uitgesproken dat financiële stabiliteit een voorwaarde is om die ambities daadwerkelijk te kunnen uitvoeren. Niet alles kan tegelijk en niet alles kan op hetzelfde moment.
Minder uitgeven en anders werken
De gemeente heeft gekeken waar het anders, slimmer, efficiënter of minder kan. Een deel van de voorstellen gaat daarom over minder gemeentelijke inzet. Zo wordt onder meer gekeken naar het gebruik van voorzieningen, het onderhoud van de openbare ruimte en de wijkaanpak voor de warmtetransitie. Ook worden werkzaamheden en ambities op onderdelen uitgesteld.
De gemeente kijkt daarbij ook naar zichzelf. Door kritisch te kijken naar formatie, werkzaamheden en de manier van werken, wil het college structureel ongeveer € 280.000 besparen op personeel. “Als we van anderen vragen om keuzes te maken, moeten we die ook zelf maken”, zegt Stravers. “We kunnen niet alles blijven doen zoals we het altijd deden. We moeten prioriteiten stellen.”
Zoeken naar nieuw geld
Niet alle financiële ruimte hoeft uit bezuinigingen te komen. Het college kijkt daarom ook naar nieuw geld: inkomsten die er nu nog niet zijn. Zo stelt het college voor om de OZB met 10 procent te verhogen bovenop de reguliere indexatie, hogere parkeertarieven te heffen, het tweede uur gratis parkeren af te schaffen en een verhoging van de toeristenbelasting door te voeren. Ook wil het college lichtbakken aan lantaarnpalen mogelijk maken als advertentieruimte. Deze voorstellen leveren structureel ongeveer € 1,1 miljoen aan extra inkomsten op. “Bij financiële keuzes kijken we naar beide kanten van de balans: wat komt er binnen en wat geven we uit”, aldus Stravers. “Geldrop-Mierlo heeft al langere tijd relatief lage gemeentelijke lasten in vergelijking met gemeenten in de regio. Daarom kijken we ook naar de inkomstenkant.”
Keuzes hebben gevolgen
Het college realiseert zich dat sommige voorstellen inwoners, verenigingen en organisaties raken. Andere voorstellen betekenen vooral dat de gemeente dingen anders of later doet. Zo leveren de maatregelen aan de uitgavenkant in 2027 ongeveer € 860.000 op. In latere jaren loopt dit bedrag verder op.
Ook financieel-technische maatregelen maken onderdeel uit van het pakket. Die leveren in 2027 ongeveer € 375.000 op en in latere jaren meer. Voor 2028 wordt daarnaast voorgesteld tijdelijk geld uit de algemene reserve te gebruiken. Daarmee kan de gemeente een deel van het verwachte financiële tekort opvangen. Het aanspreken van de reserve is echter geen structurele oplossing. Daarom zijn blijvende keuzes in inkomsten en uitgaven nodig.
De gemeenteraad bepaalt
Het pakket dat het college voorlegt, is nog geen besluit. De gemeenteraad kan voorstellen overnemen, aanpassen of schrappen. Daarmee bepaalt de raad uiteindelijk welke keuzes worden gemaakt. De gemeenteraad bespreekt het maatregelenpakket tijdens een openbare vergadering op 15 september. Tijdens de begrotingsbehandeling in november vindt het definitieve debat plaats.
Alle inhoudelijke stukken zijn terug te vinden in het Raadsinformatiesysteem bij de vergadering van 15 september.
Naar de stukken